[HƯỚNG DẪN] Cách phân biệt quạt ly tâm và quạt hướng trục 

Quạt ly tâm và quạt hướng trục là hai dòng quạt công nghiệp phổ biến, mỗi loại có thiết kế và nguyên lý vận hành riêng biệt. Để hiểu rõ sự khác nhau về cấu tạo, nguyên lý hoạt động, ưu nhược điểm và ứng dụng của từng loại, hãy theo dõi những phân tích chi tiết trong bài viết dưới đây.

Giới thiệu sơ lược về quạt ly tâm và quạt hướng trục

Quạt ly tâm và quạt hướng trục là hai dòng quạt công nghiệp quen thuộc, mỗi loại sở hữu cách vận hành đặc trưng riêng.

Quạt ly tâm vận chuyển không khí bằng lực ly tâm, hút gió theo trục và đẩy ra theo hướng vuông góc với trục quay. Thiết kế này giúp quạt ly tâm tạo áp suất cao, thích hợp cho các hệ thống cần đẩy khí đi xa hoặc qua các ống dẫn dài và hẹp.

Trong khi đó, quạt hướng trục hoạt động theo hướng thổi và hút khí song song với trục quay. Cấu tạo đơn giản hơn, cánh quạt trực tiếp đẩy không khí theo một đường thẳng, mang lại lưu lượng lớn và phù hợp với không gian mở hoặc nơi cần thông gió nhanh. Mỗi loại quạt vì vậy thường được lựa chọn dựa trên yêu cầu về áp suất, lưu lượng khí và môi trường sử dụng.

Tìm hiểu tiếp các nội dung bên dưới để có thể phân biệt quạt ly tâm và quạt hướng trục một cách chính xác.

Điểm giống nhau giữa quạt ly tâm và quạt hướng trục

Quạt ly tâm và quạt hướng trục hoạt động dựa trên nguyên lý tạo dòng khí, vì vậy giữa chúng vẫn có vài đặc điểm giao nhau. Trước khi so sánh sâu hơn, bạn có thể nhìn qua những điểm giống nhau để nắm được nền tảng chung của hai loại quạt này.

Mức độ phổ biến và công dụng

Quạt ly tâm và quạt hướng trục đều là những thiết bị thông gió công nghiệp quen thuộc, xuất hiện trong hầu hết các nhà xưởng, kho bãi và tòa nhà lớn. 

Cả hai loại quạt đều có khả năng hút khí nóng, khí thải và bụi lơ lửng trong không khí, đồng thời cung cấp nguồn khí tươi từ bên ngoài vào. Nhờ đó, môi trường bên trong trở nên thông thoáng, mát mẻ và dễ chịu hơn cho người lao động và khách hàng. Sự phổ biến của hai dòng quạt này đến từ khả năng vận hành ổ

Ứng dụng trong công nghiệp

Quạt ly tâm và quạt hướng trục được sử dụng rộng rãi trong các nhà máy, xưởng sản xuất, khu chế biến, trung tâm thương mại và nhà hàng có quy mô lớn. 

Chúng đảm nhiệm các chức năng quan trọng như thông gió tầng hầm, tăng áp cầu thang, làm mát xưởng sản xuất, hút mùi bếp ăn công nghiệp hay loại bỏ bụi và khí thải. 

Ngoài ra, với khả năng thiết kế trực tiếp hoặc gián tiếp, người dùng có thể điều chỉnh lưu lượng và áp suất theo nhu cầu thực tế, giúp hệ thống vận hành hiệu quả trong nhiều điều kiện môi trường khác nhau.

Điểm khác nhau giữa quạt ly tâm và quạt hướng trục

Mặc dù quạt ly tâm và quạt hướng trục đều phục vụ mục đích thông gió và hút khí công nghiệp, cách vận hành và cấu tạo của chúng lại có những khác biệt rõ rệt.

Phần so sánh dưới đây sẽ làm nổi bật các khác biệt quan trọng giữa hai loại quạt này, giúp bạn dễ dàng hình dung và đưa ra quyết định chính xác.

Phân biệt quạt ly tâm và quạt hướng trục

Tiêu chí	Quạt ly tâm	Quạt hướng trục
Cấu tạo	Hình ốc sên hoặc con sò, cánh nhiều, cánh cong giúp tạo áp suất cao	Hình tròn hoặc vuông, cánh lưỡi kiếm, ít cánh, thiết kế đơn giản
Nguyên lý hoạt động	Hút khí dọc theo trục, đẩy ra vuông góc với trục nhờ lực ly tâm	Không khí chuyển động song song với trục quay, tạo luồng thẳng
Động cơ	Đặt ngoài luồng gió, tránh tiếp xúc trực tiếp với bụi và hóa chất, có thể truyền động trực tiếp hoặc gián tiếp	Có thể đặt trong hoặc ngoài luồng gió, tiếp xúc trực tiếp với bụi bẩn, truyền động trực tiếp hoặc qua dây curoa
Công suất	Cao	Thấp
Áp suất	Khả năng tạo áp suất từ 500 – 100.000+ Pa, lưu lượng 1.000 – 120.000 m³/h	Tạo áp suất từ 50 – 1.000 Pa, lưu lượng lớn 2.000 – 100.000 m³/h
Hiệu suất	Tạo luồng khí ổn định, áp suất cao, tiêu thụ điện năng nhiều hơn, độ ồn thường thấp hơn	Lưu lượng khí cao nhưng áp suất thấp, tiết kiệm điện hơn, độ ồn cao hơn khi tăng tốc độ
Ứng dụng chính	Hút khói bếp công nghiệp, hút bụi, truyền gió qua ống dài, cấp khí tươi, sấy, hệ thống máy lạnh, môi trường nhiều bụi/hóa chất	Thông gió nhà xưởng, văn phòng, tầng hầm, làm mát không gian rộng, hút khí thải nhẹ, cấp khí tươi
Chi phí	Giá thành cao do thiết kế phức tạp và linh kiện chất lượng cao	Giá thành thấp hơn, dễ lắp đặt và bảo trì

Ưu và nhược điểm của từng loại quạt

Mỗi dòng quạt công nghiệp đều sở hữu thế mạnh và hạn chế riêng. Để lựa chọn phù hợp cho từng hệ thống, việc hiểu rõ ưu và nhược điểm của quạt ly tâm và quạt hướng trục là điều rất cần thiết. Nội dung dưới đây sẽ giúp bạn nhìn nhanh từng đặc điểm quan trọng trước khi quyết định sử dụng.

Phân loại	Ưu điểm	Nhược điểm
Quạt ly tâm	Tạo lực hút mạnh và áp suất cao, thích hợp xử lý khí thải, bụi mịn hay luồng khí chứa hóa chất. Khả năng đẩy gió đi xa tốt nhờ động cơ tạo sức ép lớn. Động cơ đặt ngoài luồng khí giúp giảm tích tụ bụi và duy trì tuổi thọ ổn định trong nhiều năm nếu được bảo trì đúng cách.	Giá thành cao.Khi hệ thống thiết kế chưa chuẩn, động cơ dễ quá tải.Một số trường hợp cần thêm thiết bị điều chỉnh để quạt vận hành đều và an toàn.
Quạt hướng trục	Tạo lưu lượng gió lớn để làm mát và thông gió cho các khu vực rộng. Cấu trúc gọn và đơn giản nên dễ lắp đặt, dễ bảo trì. Hoạt động hiệu quả trong môi trường ít bụi và tiết kiệm chi phí vận hành.	Áp suất gió thấp, khó đáp ứng nhu cầu của các hệ thống cần lực đẩy mạnh.Tiếng ồn dễ tăng khi chạy tốc độ cao. Trong môi trường có nhiều bụi hoặc khí ăn mòn, độ bền giảm nhanh.

Nên chọn quạt ly tâm hay quạt hướng trục?

Để chọn đúng loại quạt, bạn có thể dựa vào ba yếu tố chính là:

• Mục đích sử dụng
• Môi trường vận hành
• Chi phí

Nếu cần hút khí thải, bụi mịn, hơi nóng hoặc làm việc trong môi trường nặng mùi, nhiều tạp chất, quạt ly tâm thường phù hợp hơn. Loại quạt này tạo áp suất mạnh và vận hành ổn định trong các khu công nghiệp, xưởng chế biến hoặc khu vực có khí độc.

Nếu mục tiêu là thông gió hoặc làm mát không gian rộng, quạt hướng trục lại là lựa chọn dễ tối ưu chi phí. Lưu lượng gió lớn giúp cấp gió tươi và giảm nóng hiệu quả cho nhà kho, tầng hầm, khu đông người hay nhà xưởng nhẹ.

Yếu tố môi trường cũng quan trọng. Vì, khu vực ít bụi hoặc ít hóa chất thường dùng quạt hướng trục để tiết kiệm điện và dễ bảo trì. Khu vực nhiều bụi, khí thải hoặc nhiệt cao nên ưu tiên quạt ly tâm để đảm bảo độ bền.

Nếu vẫn còn phân vân, hãy xem lại yêu cầu về lưu lượng, áp suất và diện tích không gian hoặc là liên hệ với Lê Gia Phát để được tư vấn chính xác hơn thông qua khảo sát tình hình thực tế nhà xưởng. Việc xác định đúng nhu cầu sẽ giúp bạn chọn thiết bị phù hợp, vận hành hiệu quả và tiết kiệm chi phí trong thời gian dài.

Câu hỏi thường gặp (FAQ)

Quạt ly tâm và quạt hướng trục có thể thay thế nhau không?

Quạt ly tâm và quạt hướng trục nhìn thì có vẻ tương tự nhưng thực tế không thể thay thế cho nhau trong đa số trường hợp. Quạt ly tâm tạo áp cao, phù hợp môi trường nhiều bụi và hệ thống đường ống phức tạp. Quạt hướng trục lại mạnh ở lưu lượng lớn và không gian thông thoáng như nhà xưởng, tầng hầm hay khu vực cần trao đổi khí nhanh.

Nếu đổi vị trí cho nhau, hiệu suất dễ bị giảm, thậm chí không đáp ứng được yêu cầu vận hành. Vì vậy việc chọn loại quạt nào luôn phải dựa trên áp suất cần có, lưu lượng gió và điều kiện môi trường.

Loại quạt nào phù hợp với môi trường nhiều bụi?

Trong môi trường nhiều bụi, quạt ly tâm là lựa chọn phù hợp hơn vì cấu tạo của nó giúp bộ phận quay và động cơ hạn chế tiếp xúc trực tiếp với bụi. Nhờ vậy quạt vận hành ổn định, lực hút giữ được lâu và ít xảy ra tình trạng kẹt cánh hay giảm hiệu suất.

KẾT

Quạt ly tâm và quạt hướng trục mỗi loại đều có điểm mạnh riêng, phù hợp với từng môi trường và nhu cầu sử dụng khác nhau. Hiểu rõ đặc tính và ứng dụng sẽ giúp bạn lựa chọn được giải pháp thông gió hiệu quả, tiết kiệm chi phí và nâng cao tuổi thọ thiết bị.